ZESPÓŁ OBRZĘDOWY ROGOWICE

Zespół „Rogowice" powstał z inicjatywy Stowarzyszenia Miłośników Wsi Rogi dla uświetnienia I Biesiady Rogowskiej w styczniu 2001 roku. Inicjatorką powstania i pierwszą kierowniczką zespołu została Teresa Drozd.

W skład zespołu wchodzą ludzie, którzy chcą chronić tradycję ludową.

Członkowie zespołu z pasją i zaangażowaniem zbierają, zwyczaje wiejskie, legendy i podania, a potem wykorzystują je w przedstawieniach obrzędowych. Rekwizyty, którymi się posługują są autentyczne, mają wiele lat i służyły naszym dziadkom i rodzicom. Zespół poprzez swoje oryginalne scenariusze chce pokazać rogowską tradycję, historię i odrębność kulturową, chcą przekazać te wartości przyszłym pokoleniom. Walorem zespołu jest jego wielopokoleniowość. W niektórych przedstawieniach, obok starszych, występują dzieci, a także młodzież.

 

OBRZĘD MŁOCKA NA BOISKU

Jesienią, po zakończeniu prac polowych, sąsiedzi pomagali sobie przy młóceniu zboża cepami. Przychodzili na zarobek i odrobek, wspólnie wykonywali różne prace w gospodarstwie - robili powrozy, mielili zboże w żarnach, przebierali pichote, a po zakończonej pracy potrafili jeszcze dobrze się bawić. Wystarczyło zagrać na organkach, czy grzebieniu, a chętnych do tańca nie brakowało.

 

OBRZĘD WILIJA ŚW. ŁUCJI

Akcja i temat przedstawienia osadzony jest w realiach dawnych wierzeń i zabobonów. „To w Dzień św. Łucji i jego wiliję strach było z domu wychodzić i trza było pilnować łobejścia, by złe moce tam nie wlazły".

W widowisku pokazane są nie tylko ciekawe wierzenia o boginiach i szczególnie niebezpiecznych tego dnia czarownicach, ale także działanie zabezpieczające przed skutkami ich poczynań. To w tym przedstawieniu można zobaczyć, jak babka odczynia uroki, spala róże i zamawia bolące piersi u karmiącej matki.

Wszystkie opowieści przewijające sie w scenariuszu są zaczerpnięte ze wspomnień najstarszych mieszkańców wsi.

 

 

OBRZĘD NA WIESNĘ

 

Obrzęd związany z pracami polowymi, jakie miały miejsce na wiosnę na wsi polskiej w okresie międzywojennym. Mamy więc w przedstawieniu otwierania kopca z ziemniakami, sadzanie kwoki na jajkach, przygotowywanie sprzętu rolniczego do prac polowych. Wszystko, oczywiście, w zabawnej, czasami wręcz rubasznej formie, nie pozbawionej humoru oraz pewnej tajemniczości.

 

OBRZĘD KROPOCZE

 

Bardzo popularny jest w naszych stronach zwyczaj robienia sobótkowych głów z gałganów. Te od dawna wykonywane na Podkarpaciu sobótki zwane kropoczami, mają niepowtarzalny, swoisty urok i są nieznane w innych rejonach Polski. Zwyczaj ten jest bowiem ściśle związany z terenem, na którym występuje ropa naftowa. Najpierw robiono głowę ze starych szmat związanych drutem, przywiązywano ją do drewnianego drążka i długo moczono w ropie naftowej. Im dłużej mokła, tym więcej ropy wypiła i lepiej się paliła w świętojańską noc. Z taką sobótką można było cuda wyczyniać. Zwłaszcza chłopaki doskonalący się w sobótkowym fachu umieli tak rozpędzić wirującą sobótkę, że słychać było tylko charakterystyczny szum, a zapalona kula kreśliła na ciemnym niebie przeróżne znaki, tańcząc swój zaczarowany taniec. Koniecznością też było przebiec z zapalonym świętojańskim ogniem między rosnącym, dojrzewającym zbożem, by wystraszyć z niego choroby. Zarazy zbożowe zaklinano, mówiąc: „Uciekej śnieciu, bo cie bede świecił, uciekaj konkolu, bo cie bede poloł”. Często używano do tych celów starych kiczek z dachów. Z nałożoną na patyk kiczką, zapaloną w ognisku dzieciaki jak oszalałe biegały po miedzach krzycząc: „Kto pryndzy leci, tymu sie lepi świeci” lub inaczej: „Świeci mi się świeci, żeby nie było w życie pomieci, a w pszenicy śnieci”.

 

OBRZĘD ŻNIWA

Gdy lato chyli się już ku końcowi, gospodarze wychodzili w pole, by zebrać dorodne kłosy zbóż. Żniwa organizowane były po sąsiedzku, jedni przychodzili do drugich by wspólną pracą i wysiłkiem zebrać dorodne plony. Nieodzowną częścią były oczywiście śpiewy, było przy tym dużo radości i zabawy, mimo ogromnego wysiłku jaki trzeba było włożyć by ręcznie, przy pomocy kos wyposażonych w kabłonki, żebrać płody matki ziemi. Wspólny posiłek na ściernisku był chwilą wytchnienia przed dalsza pracą.

 

 

OBRZĘD ZAMIATACZE

Opowiada o tym, jak w nocy z Bożego Narodzenia na Szczepana kawalerowie chodzili do panien zamiatać. Ponieważ w Boże Narodzenie nie wolno było zamiatać, siano, słoma, którą rozścielano w wigilijny wieczór mogła być uprzątnięta dopiero na Szczepana. Ten zwyczaj przetrwał przez wiele lat „Zamiatacze" spieszyli się by zastać domy nieposprzątane. Im więcej „band" zamiataczy odwiedziło w nocy dom, tym lepiej wróżyło to na przyszłość. Oczywiście chodzono przeważnie do tych domów, gdzie były panny. Honor kawalerów wymagał tego, by do upatrzonego domu wejść za wszelką cenę. Panny za „zamiatanie" szykowały poczęstunek, a kawalerowie robili różne figle i despety. Chowali buty, przyprowadzali zwierzęta ze stajni, obwiązywali szczepy słomą (na urodzaj), wyciągali wozy na kalenicę, przestawiali „wychodki". Nikt się nie gniewał na te zbytki, a i święta były przez to jeszcze bardziej radosne, wesołe i pełne niespodzianek.

 

 

OBRZĘD SZCZODROKI

Jest to zwyczaj związany z dniem Nowego Roku. Od wczesnych godzin porannych za szczodrokami z życzeniami noworocznymi chodziły małe dzieci i starsi. Dobrze było, jak pierwszą osobą odwiedzającą dom był młody chłopak, bo to dobrze wróżyło na cały nowy rok. Dlatego wyglądano szczodroków od samego rana i obdarowywano ich specjalnie na tę okazję upieczonymi bułeczkami (szczodroczkami), w które niekiedy wkładano pieniążek. Dawano także „chleba krom", a często, zwłaszcza biedniejszym, większą ilość jedzenia.

 

 

W 2008 roku dwóch członków zespołu Emil Bykowski i Stanisław Muszyński -założyło wiejski kabaret „Łorczyk”. W tym samym roku zespół „Rogowice" otrzymał nagrodę starosty powiatu krośnieńskiego za całokształt działalności.

 

Zobaczyć Rogowiców można było m.in. na:

-W Muzeum Podkarpackim w Krośnie z okazji dnia działacza kultury

-W Muzeum Historycznym Pałac w Dukli

-Biesiadzie Kół Gospodyń Wiejskich w Równem, Posadzie Zarszyńskiej

-Dwóch dniach z życia wsi XIX w. w Nowosielcach

-Przeglądzie Folkloru Pogórza „Pogórzańska Wiosna" w Gorlicach

-Dniach Pokusowych w Oblekoniu k/ Pacanowa

-Bieszczadzkim Jarmarku w Ustrzykach Dolnych

-60-cio leciu Sanockiego Kopalnictwa Naftowego w Rudawce Rymanowskiej

-Jarmarku św. Michała w Giedlarowej

-Przeglądach obrzędowych w Tyczynie

a także za granicą:

-w zaprzyjaźnionym Osikowie na Słowacji

-Festiwalu folkloru w Kriwanach

-750-cio leciu Nawosadu pod węgierską granicą

 

Ważniejsze osiągnięcia zespołu:

2001

Nagroda w XIII Wojewódzkim Konkursie „Ludowe Obrzędy i Zwyczaje" w Tyczynie. - obrzęd „Młocka na boisku"

2002

Wyróżnienie w XIV Wojewódzkim Konkursie „Ludowe Obrzędy i Zwyczaje" w Tyczynie za obrzęd „Zamiatacze".

2003

I nagroda w XV Wojewódzkim Konkursie „Ludowe Obrzędy i Zwyczaje" w Tyczynie za obrzęd „Wilija świętej Łucji" nagroda Marszałka Województwa Podkarpackiego.

2004

Wyróżnienie w XVI Wojewódzkim Konkursie „Ludowe Obrzędy i Zwyczaje" w Tyczynie za obrzęd „Szczodroki"

2012

XII Podkarpacki Festiwal Seniorów w Boguchwale „Seniorzy-wciąż młodzi twórczo” – Kabaret Łorczyk – laureat w kategorii „Sztuka słowa”,

2013

XXV Wojewódzki Konkurs „Ludowe Obrzędy i Zwyczaje” – III miejsce za widowisko „Kropocze- rogowskie sobótki”

„Wykopki ” w Zabajce k/Głogowa Małopolskiego – III-miejsce „Brązowa motyka”

 

 

Obecnie zespołem kieruje Danuta Kowalska. Patronat i opiekę merytoryczną nad poczynaniami Rogowiców sprawuje Gminny Ośrodek Kultury w Miejscu Piastowym. Występowali gościnnie w sąsiednich miejscowościach na wielu okolicznościowych imprezach, jak również reprezentowali nasz pogórzański folklor na liczących sie festiwalach i przeglądach. Zespół dokonał również kilku nagrań dla TVP z realizowanych przez siebie widowisk obrzędowych.

 

ZOBACZ TEŻ GALERIĘ ZDJĘĆ DUŻEJ ROZDZIELCZOŚCI: 

 

 

FILMY: 

 

 ŁUCJA

 

 

 

 

 

 MŁOCKA

 

 

 

 

 

 ŻNIWA

 

 

 

 

 

 KROPOCZE

 

 

 

 

 

 KABARET

 

 

 

 



Używamy cookies w celu świadczenia usług, reklamy i statystyk. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień Twojej przeglądarki oznacza zgodę na umieszczanie ich w Twoim urządzeniu końcowym. W każdej chwili masz możliwość zmiany ustawień swojej przeglądarki